Semaglutide of Tirzepatide – welke is effectiever voor gewichtsverlies?

Hoe werkt semaglutide?

Semaglutide is een GLP-1-receptoragonist die de werking van het natuurlijke verzadigingshormoon van het lichaam, glucagon-like peptide-1 (GLP-1), nabootst. Door deze receptoren te activeren, wordt de maaglediging vertraagd en worden verzadigingssignalen versterkt, wat kan bijdragen aan een verminderde energie-inname. GLP-1 komt normaal gesproken vrij uit de dunne darm bij voedselinname, en farmacologische toediening zorgt voor een langduriger en stabieler verzadigingseffect.

Semaglutide is de actieve stof in medicijnen zoals Wegovy, dat is goedgekeurd voor de behandeling van obesitas en overgewicht bij volwassenen met gewichtsgerelateerde complicaties, en Ozempic, dat is geïndiceerd voor de behandeling van diabetes type 2. Naast de perifere effecten beïnvloedt semaglutide ook centrale mechanismen in de hersenen, waaronder gebieden die verband houden met eetlustregulatie en beloning, wat kan bijdragen aan een verminderde trek in calorierijke voeding (het zogenaamde "food noise" neemt af).

Dit kan het gemakkelijker maken om het energietekort aan te houden dat nodig is om af te vallen, zonder dat men voortdurend hoeft te vechten tegen sterke honger. Verder heeft semaglutide een bloedsuikerregulerend effect door op een glucose-afhankelijke manier de insulinesecretie te stimuleren en de glucagonafgifte te remmen bij verhoogde bloedsuikerspiegels. Dit is van bijzonder belang bij de behandeling van mensen met diabetes type 2.

Tirzepatide vergeleken met semaglutide: verschillende werkingsmechanismen

Tirzepatide is een zogenaamde dubbele agonist die zowel GLP-1- als GIP-receptoren activeert. Net als semaglutide bootst het GLP-1 na en draagt het bij aan een verminderde eetlust en vertraagde maaglediging. Door gelijktijdige activering van de GIP-receptor kan een bredere metabole impact worden bereikt.

Deze actieve stof bevindt zich in het medicijn Mounjaro, dat is goedgekeurd voor zowel gewichtsbeheersing bij obesitas als voor de behandeling van diabetes type 2 bij volwassenen, als aanvulling op voeding en lichaamsbeweging.

Wat is het verschil tussen tirzepatide en semaglutide als op GLP-1 gebaseerde medicijnen?

Het belangrijkste biologische verschil is dat semaglutide selectief de GLP-1-receptor activeert, terwijl tirzepatide een dubbele agonist is die zowel GLP-1- als GIP-receptoren activeert.

Beide medicijnen worden gewoonlijk eenmaal per week toegediend via een onderhuidse injectie, dat wil zeggen een injectie in het onderhuidse vet, meestal in de buik of het dijbeen, met behulp van een voorgevulde injectiepen.

Semaglutide is ook beschikbaar in orale vorm (Rybelsus) voor dagelijkse toediening. Dit kan een alternatief zijn voor patiënten die liever geen injecties gebruiken, hoewel de indicatie in de eerste plaats is goedgekeurd als behandeling van diabetes type 2.

Welke behandeling geeft het grootste gewichtsverlies bij mensen met obesitas?

Klinische studies bij mensen met obesitas zonder diabetes type 2 laten zien dat tirzepatide gemiddeld een iets groter gewichtsverlies geeft dan semaglutide. Bij behandeling met semaglutide 2,4 mg werd een gemiddelde gewichtsvermindering van ongeveer 15 procent bereikt na 68 weken behandeling. Voor tirzepatide hebben studies een groter gemiddeld gewichtsverlies laten zien, rond de 20 procent na 72 weken bij de doses 10 mg en 15 mg.

In een direct vergelijkende zogenaamde "head-to-head" studie (SURMOUNT-5) bereikten de deelnemers die werden behandeld met tirzepatide een groter gemiddeld gewichtsverlies dan degenen die semaglutide kregen.

Het is echter belangrijk om te benadrukken dat deze resultaten betrekking hebben op gemiddelden op groepsniveau. Beide behandelingen geven klinisch betekenisvol gewichtsverlies. Het individuele effect varieert en wordt onder meer beïnvloed door therapietrouw, verdraagbaarheid en de mate waarin leefstijlmaatregelen in de behandeling worden geïntegreerd.

Bijwerkingen: zijn er verschillen?

Het bijwerkingenprofiel van semaglutide en tirzepatide is grotendeels vergelijkbaar en wordt gedomineerd door gastro-intestinale symptomen zoals misselijkheid, diarree en obstipatie, vooral aan het begin van de behandeling. Deze bijwerkingen houden voornamelijk verband met de effecten van de medicijnen op de maaglediging en centrale mechanismen voor eetlustregulatie.

De klachten zijn vaak het meest uitgesproken tijdens de eerste behandelweken of bij een dosisverhoging. Een geleidelijke dosisverhoging wordt daarom gebruikt om de verdraagbaarheid te verbeteren.

Om het risico op gastro-intestinale klachten te verminderen, kan het voordelig zijn om de portiegrootte en het maaltijdpatroon aan te passen. Dosisaanpassing moet individueel gebeuren en gebaseerd zijn op effectiviteit en verdraagbaarheid.

Zeldzame maar ernstige bijwerkingen, zoals acute pancreatitis, zijn gemeld bij patiënten die met beide medicijnen werden behandeld. Bij vermoeden van pancreatitis moet de behandeling worden gestaakt en moet de patiënt medisch worden beoordeeld.

Waar moet men aan denken bij de keuze?

De keuze van het medicijn moet altijd gebaseerd zijn op een individuele medische beoordeling, waarbij de ziektegeschiedenis, behandeldoelen en omstandigheden van de patiënt worden meegewogen. Sommige patiënten bereiken een goed effect en verdragen semaglutide goed, terwijl anderen meer baat kunnen hebben bij tirzepatide, afhankelijk van de respons op de behandeling en de behoeften.

Voorafgaand aan een doktersbezoek kan het waardevol zijn om over het volgende na te denken:

• Wat zijn mijn doelen met de behandeling, bijvoorbeeld met betrekking tot gewichtsverlies en gezondheid?
• Welke toedieningsvorm heeft mijn voorkeur (onderhuidse injectie of orale behandeling)?
• Welke eerdere ziekten en huidige medicijnen zijn relevant om rekening mee te houden?

De behandeling moet regelmatig worden opgevolgd en aangepast op basis van effectiviteit, verdraagbaarheid en individuele behoeften. In veel gevallen kan een multidisciplinaire aanpak, die medische behandeling combineert met ondersteuning van de levensstijl, bijdragen aan een duurzamer behandelresultaat.

Veelgestelde vragen (FAQ) over Semaglutide vs Tirzepatide

Is tirzepatide effectiever dan semaglutide? Directe klinische studies hebben aangetoond dat tirzepatide (Mounjaro) gemiddeld een iets groter gewichtsverlies geeft dan semaglutide (Wegovy).

Hoeveel kan men afvallen? Bij behandeling met semaglutide (Wegovy) wordt gemiddeld een gewichtsvermindering van ongeveer 15 procent bereikt na ruim een jaar behandeling. Voor tirzepatide (Mounjaro) hebben studies een gemiddeld gewichtsverlies van tot ongeveer 20 procent laten zien. De resultaten variëren echter tussen individuen en zijn in hoge mate afhankelijk van de therapietrouw en de mate waarin leefstijlmaatregelen in de behandeling worden geïntegreerd.

Kan men overstappen van semaglutide naar tirzepatide? Ja, het is mogelijk om van behandeling te veranderen, bijvoorbeeld bij onvoldoende effect of hinderlijke bijwerkingen. Een dergelijke overstap moet altijd plaatsvinden in overleg met de behandelend arts, die kan zorgen voor een passende overgang en correcte dosisopbouw van het nieuwe medicijn.

Welke behandeling past het beste bij mij? De keuze voor een behandeling is gebaseerd op een individuele medische beoordeling, waarbij factoren zoals BMI, eventuele comorbiditeit (bijvoorbeeld hypertensie of prediabetes) en de voorkeuren van de patiënt worden meegewogen. De behandelend arts bepaalt welke therapie het meest geschikt is op basis van deze omstandigheden.

Bronnen

The New England Journal of Medicine (NEJM). Once-Weekly Semaglutide in Adults with Overweight or Obesity
https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa2032183

The New England Journal of Medicine (NEJM). Tirzepatide as Compared with Semaglutide for the Treatment of Obesity
https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa2416394

The New England Journal of Medicine (NEJM). Tirzepatide Once Weekly for the Treatment of Obesity
https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa2206038

European Medicines Agency (EMA). Wegovy
https://www.ema.europa.eu/en/medicines/human/EPAR/wegovy

European Medicines Agency (EMA). Mounjaro
https://www.ema.europa.eu/en/medicines/human/EPAR/mounjaro